Viêm amidan

Ngày: 29-10-2020 / Danh mục: Cẩm nang trị ho

Trong số những bệnh lý về tai mũi họng và đường hô hấp thì viêm amidan là tình trạng phổ biến nhất. Nó có thể gặp ở  mọi đối tượng, nhưng với trẻ em thì tỉ lệ bị viêm amidan cao hơn người lớn. 

Hiểu đúng về amidan

Các amidan (amidan palatine) là một cặp của các khối mô mềm nằm ở phía sau của cổ họng (họng). Mỗi amidan được cấu tạo bởi các mô tương tự như các hạch bạch huyết, được bao phủ bởi niêm mạc màu hồng (giống như trên niêm mạc miệng liền kề ). Chạy xuyên qua niêm mạc của mỗi amidan là những hố, được gọi là hố hốc.

Amidan là một phần của hệ thống bạch huyết, giúp chống lại nhiễm trùng. Amidan có kích thước khác nhau và sưng lên để phản ứng với nhiễm trùng.

Cụ thể các phần của amidan

  • Amidan khẩu cái: là 2 mô bên trái và bên phải của vòm họng
  • Amidan vòm: hình vòng cung theo vòm họng
  • Amidan lưỡi: nằm ở phía đáy lưỡi
  • Amidan vòi: ở 2 bên phải và trái quanh lỗ vòi tai

Những tình trạng mà amidan có thể gặp phải khi bị viêm

  • Viêm amidan cấp tính : Vi khuẩn hoặc vi rút xâm nhập vào amidan, gây sưng tấy và đau họng . Amidan có thể phát triển một lớp phủ màu xám hoặc trắng (dịch tiết).
  • Viêm amidan mãn tính : Amidan bị nhiễm trùng dai dẳng, đôi khi là hậu quả của nhiều đợt viêm amidan cấp tính .
  • Áp xe quanh amidan : Tình trạng nhiễm trùng tạo ra một túi mủ bên cạnh amidan, đẩy sang bên đối diện. Các ổ áp xe quanh phúc mạc phải được dẫn lưu khẩn cấp.
  • Tăng bạch cầu đơn nhân cấp tính : Thường do vi rút Epstein-Barr gây ra, “mono” gây sưng nặng ở amidan, sốt, đau họng , phát ban và mệt mỏi .
  • Viêm họng : Streptococcus , một loại vi khuẩn, lây nhiễm sang amidan và cổ họng. Sốt và đau cổ thường đi kèm với đau họng .
  • Amidan to (phì đại): Amidan lớn làm giảm kích thước của đường thở, làm cho chứng ngủ ngáy hoặc ngưng thở khi ngủ dễ xảy ra hơn.
  • Tonsilloliths ( amidan đá ): sỏi amidan, hoặc tonsilloliths, được hình thành khi bị mắc kẹt cứng lại mảnh vỡ, hoặc calcifies.

Dấu hiệu nhận biết khi bị viêm amidan

Mặc dù với mỗi nguyên nhân gây bệnh sẽ có những biểu hiện tình trạng khác nhau, nhưng nhìn chung khi bị viêm amidan người bệnh sẽ có những dấu hiệu phổ biến sau:

  • Đau rát họng
  • Ho
  • Sốt
  • Khò khè khó thở, miệng hôi
  • Người đau nhức, mệt mỏi, quấy khóc ở trẻ

Biểu hiện của viêm amidan

Những biến chứng nguy hiểm khi bị viêm amidan

Viêm amidan là bệnh phổ biến, dễ phát hiện và điều trị. Tuy nhiên nếu để lâu dài thì cũng sẽ gây ra những biến chứng nguy hiểm.

Biến chứng tại chỗ: Viêm tấy và áp-xe quanh amidan. Người bệnh sẽ đau nhiều, đau lan lên tai, nuốt đau, không nuốt được, nước bọt chảy ra, miệng há khó khăn.  

Biến chứng kế cận: Viêm tai giữa, viêm mũi xoang, viêm thanh quản, viêm phế quản

Biến chứng toàn thân: Nhiễm khuẩn huyết, viêm cầu thận cấp, thấp khớp cấp, thấp tim hay gặp do liên cầu tan huyết nhóm A.

Điều trị viêm amidan như thế nào?

Trong nhiều trường hợp nếu mức độ bệnh nặng có thể áp dụng một trong 3 phương pháp sau để điều trị viêm amidan

  • Thuốc kháng sinh : Viêm amidan do nhiễm vi khuẩn có thể chữa khỏi bằng thuốc kháng sinh .
  • Dẫn lưu áp xe : Áp xe phúc mạc nói chung phải được chọc bằng kim, để nhiễm trùng thoát ra và lành lại.
  • Cắt amidan : Trong trường hợp amidan quá lớn hoặc bị viêm nhiễm nhiều lần, có thể cần phải phẫu thuật cắt bỏ.

Ngoài ra có thể phòng ngừa viêm amidan bằng những phương pháp đơn giản tại nhà như thường xuyên súc miệng nước muối; hạn chế ăn uống đồ lạnh, giữ ấm cơ thể, tăng cường sức đề kháng bằng cách cung cấp thực đơn dinh dưỡng đầy đủ, khoa học,….

Khi nào cần cắt amidan

Hiện nay, việc cắt amidan trở nên phổ biến. Nhưng với trẻ nhỏ, amidan có một vai trò vô cùng quan trọng. Và chỉ nên cắt amidan khi trẻ có những dấu hiệu sau:

⛔️ Viêm VA tái phát nhiều lần trong năm (≥ 5 lần/1 năm).

⛔️ Viêm VA không thuyên giảm khi điều trị bằng thuốc, trẻ có các biến chứng như viêm mũi họng, viêm xoang, viêm phế quản, viêm tai giữa..

⛔️ VA phì đại quá to gây bít tắc cửa mũi sau, làm trẻ nghẹt mũi kéo dài và cản trở quá trình thở của trẻ, đôi khi có cơn ngưng thở khi ngủ.

Viêm amidan hay bất cứ một bệnh lý nào về đường hô hấp cũng đều gây ra những ảnh hưởng nhất định với sức khỏe và cuộc sống thường ngày. Vì vậy cần phải thường xuyên theo dõi tình trạng sức khỏe để có những phát hiện kịp thời và phương pháp điều trị phù hợp. 

 

 

 

Tags: